การพัฒนาและการประเมินประสิทธิผลของอุปกรณ์ยึดแผ่นรับภาพสำหรับการถ่ายภาพรังสี บริเวณเข่าและขา โรงพยาบาลนาดูน จังหวัดมหาสารคาม

ผู้แต่ง

  • สุดาลักษณ์ จันทรเจริญ โรงพยาบาลนาดูน
  • วรวุฒิ ภูมินา โรงพยาบาลนาดูน
  • วิศรุต ศรีสว่าง โรงพยาบาลนาดูน
  • ผดุงศิษฎ์ ชำนาญบริรักษ์ วิทยาลัยพยาบาลศรีมหาสารคาม คณะพยาบาลศาสตร์ สถาบันพระบรมราชชนก

DOI:

https://doi.org/10.64962/rdhsj.v19i1.2026.277954

คำสำคัญ:

อุปกรณ์ยึดแผ่นรับภาพ, การถ่ายภาพรังสี, เข่าและขา

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาและประเมินประสิทธิผลของอุปกรณ์ยึดแผ่นรับภาพสำหรับการถ่ายภาพรังสีบริเวณเข่าและขา กลุ่มตัวอย่าง ประกอบด้วย ผู้ป่วยที่มารับการถ่ายภาพรังสีบริเวณเข่าและขา โรงพยาบาลนาดูน จำนวน 30 คน และนักรังสีการแพทย์ จำนวน 2 คน เป็นวิจัยเชิงปฏิบัติการแบ่งออกเป็น 4 ระยะ ได้แก่ ระยะวางแผน ระยะปฏิบัติ ระยะสังเกต และระยะสะท้อนผลดำเนินการระหว่าง เดือนตุลาคม พ.ศ. 2566 ถึง เดือนกันยายน พ.ศ. 2567 เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูล ได้แก่ แบบบันทึกข้อมูลการถ่ายภาพรังสี แบบประเมินคุณภาพภาพถ่ายรังสี และแบบสอบถามความพึงพอใจ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการทดสอบ Paired t-test

ผลการวิจัย พบว่า อุปกรณ์ยึดแผ่นรับภาพที่พัฒนาขึ้นมีลักษณะเป็นฐานรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขนาด 40×50 เซนติเมตร สูง 5 เซนติเมตร ผลิตจากอะคริลิกใส ไม้อัด และท่อพีวีซี มีน้ำหนักรวม 2.8 กิโลกรัม และต้นทุนการผลิต 756 บาท ภายหลังการใช้อุปกรณ์ อัตราการถ่ายภาพซ้ำลดลงจากร้อยละ 23.33 เหลือร้อยละ 6.67 คุณภาพของภาพถ่ายรังสีเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติในทุกด้าน (p-value < 0.05) ระยะเวลาในการถ่ายภาพรังสีลดลงจากเฉลี่ย 5.01 นาที เหลือ 3.05 นาที (p-value < 0.001) และความพึงพอใจของผู้ป่วยอยู่ในระดับมากที่สุด

สรุปได้ว่า อุปกรณ์ยึดแผ่นรับภาพที่พัฒนาขึ้นมีประสิทธิผลในการเพิ่มคุณภาพการถ่ายภาพรังสี ลดการถ่ายภาพซ้ำ และลดระยะเวลาการให้บริการ เหมาะสมสำหรับนำไปใช้ในโรงพยาบาลชุมชน

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

Yurt A, Ikinci A, Sezen O. Optimization of knee and leg radiography: technical factors and positioning considerations. Turk J Med Sci 2022; 52(3): 445-52.

Wang H, Zhang L, Chen M. Improving radiographic image quality through optimal positioning: a systematic review. Eur J Radiol 2021; 142: 109118.

Raghav P, Kumar S, Patel N. Analysis of repeat radiographic examinations: causes and impact on patient care. Int J Radiol 2023; 28(4): 156-64.

Radiographic positioning examples. Common radiographic procedures and positioning techniques. J Med Imaging Technol 2024; 42(3): 78-89.

Zhou X, Liu Y, Wang S. ALARA principle in digital radiography: current practices and future directions. Radiat Prot Dosimetry 2024; 198(1): 23-31.

Stull MA, Johnson KL, Thompson R. Development of positioning aids for knee radiography in resource-limited settings. Radiography 2021; 27(2): 234-41.

Kemmis S, McTaggart R. The action research planner. 3rd ed. Victoria: Deakin University Press; 1988.

สมาคมรังสีเทคนิคแห่งประเทศไทย. เกณฑ์มาตรฐานการประเมินคุณภาพภาพรังสี. กรุงเทพฯ: สมาคมรังสีเทคนิคแห่งประเทศไทย; 2560.

บุญชม ศรีสะอาด. การวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติด้วยคอมพิวเตอร์. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2545.

สมหมาย กันทะเมืองลี้. การวิเคราะห์ภาพดิจิตอลทางรังสีที่ไม่สามารถนำไปวินิจฉัยโรคได้โรงพยาบาลนครปฐม.วารสารสุขภาพภาคประชาชน 2560; 12(4): 28-35.

Atkinson S, Williams L, Murphy D. Quality improvement in radiology: reducing repeat examinations through enhanced positioning techniques. Radiol Technol 2020; 91(4): 312-25.

Bushong SC. Radiologic science for technologists: physics, biology, and protection. 12th ed. St. Louis: Elsevier; 2021.

Seeram E. Digital radiography: physical principles and quality control. 3rd ed. Cham: Springer; 2022.

Carlton RR, Adler AM. Principles of radiographic imaging: an art and a science. 6th ed. Boston: Cengage Learning; 2023.

Rogers EM. Diffusion of innovations. 6th ed. New York: Free Press; 2023.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-03

รูปแบบการอ้างอิง

จันทรเจริญ ส., ภูมินา ว. ., ศรีสว่าง ว., & ชำนาญบริรักษ์ ผ. (2026). การพัฒนาและการประเมินประสิทธิผลของอุปกรณ์ยึดแผ่นรับภาพสำหรับการถ่ายภาพรังสี บริเวณเข่าและขา โรงพยาบาลนาดูน จังหวัดมหาสารคาม. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 19(1), 43–55. https://doi.org/10.64962/rdhsj.v19i1.2026.277954