การปริวรรตและวิเคราะห์เครื่องยาสมุนไพรในคัมภีร์สรรพลักษณะ สรรพคุณ แลมหาพิกัด และจำแนกตามเภสัชวัตถุในเภสัชกรรมแผนไทย

บทคัดย่อ

วัตถุประสงค์: เพื่อปริวรรตและศึกษาวิเคราะห์เครื่องยาสมุนไพรในคัมภีร์สรรพลักษณะ สรรพคุณ แลมหาพิกัด

วิธีการศึกษา: ศึกษาคัมภีร์สรรพลักษณะ สรรพคุณ แลมหาพิกัด ใน ตำราเวชศาสตร์ฉบับหลวง รัชกาลที่ 5 สำนักหอสมุดแห่งชาติ กรมศิลปากร โดยการปริวรรตถอดความจากให้เป็นอักษรและอักขรวิธีการเขียนภาษาไทยในปัจจุบัน และตรวจสอบความถูกต้องโดยผู้เชี่ยวชาญด้านภาษาจำนวน 3 ท่าน การศึกษาวิเคราะห์เครื่องยาสมุนไพรถูกจำแนกตามเภสัชวัตถุในเภสัชกรรมแผนไทย และตรวจสอบความถูกต้องโดยผู้เชี่ยวชาญด้านการแพทย์แผนไทย จำนวน 5 ท่าน

ผลการศึกษา: การปริวรรตพบว่า ในคัมภีร์มีอักษรขอม 3 ข้อความ เครื่องหมาย 10 เครื่องหมาย และได้เปลี่ยนตัวอักษรจากภาษาไทยโบราณให้เป็นปัจจุบัน เช่น โกฎ เปลี่ยนเป็น โกฐ นอกจากนี้การปริวรรตศักราช กล่าวถึง ปี พ.ศ. 2414 ผลการศึกษาวิเคราะห์เครื่องยาสมุนไพร พบว่า มีจำนวน 638 รายการ ซึ่งแบ่งได้ 3 กลุ่ม คือ พืชวัตถุ 586 รายการ สัตว์วัตถุ 21 รายการ และธาตุวัตถุ 31 รายการ

สรุป: การปริวรรตคัมภีร์สรรพลักษณะ สรรพคุณ แลมหาพิกัด ทำให้ทราบถึงประวัติความเป็นมา และแปลความได้ถูกต้องมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้การวิเคราะห์เครื่องยาสมุนไพรในคัมภีร์เป็นการอนุรักษ์และพัฒนาวิชาการด้านการแพทย์แผนไทย เป็นประโยชน์ในด้านการเรียนการสอน และการทำเวชปฏิบัติด้านการแพทย์แผนไทย